Województwo zachodniopomorskie Województwo pomorskie warminsko-mazurskie Województwo podlaskie Województwo lubuskie Województwo wielkopolskie kujawsko-pomorskie Województwo mazowieckie Województwo lodzkie Województwo lubelskie Województwo dolnośląskie Województwo opolskie Województwo świętokrzyskie Województwo śląskie Województwo małopolskie Województwo podkarpackie

Jednostka Centralna KSOW - www.ksow.gov.pl

English 
baner

23.07.2012

Rolnictwo ekologiczne i „rolnictwo o wysokiej wartości przyrodniczej”

Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności Parlamentu Europejskiego przekazała 16 kwietnia br. propozycję opinii, dotyczącej wniosku złożonego 12 października 2011 r. przez Komisję Europejską, odnośnie projektu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich  (EFRROW) (KOM (2011) 627 wersja ostateczna). Wskazana opinia dotyczy oceny jednego z projektów rozporządzeń, artykułujących założenia Wspólnej Polityki Rolnej, w kolejnym okresie programowania w latach 2014-2020.

Propozycja zmian w zakresie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich po 2013 r., zawarta w projekcie rozporządzenia pozostaje w zgodności z unijną strategią wzrostu gospodarczego Europa 2020, zakładającą wdrożenie europejskiego modelu wzrostu gospodarczego i stworzenie warunków, dzięki którym będzie on bardziej inteligentny, zrównoważony i sprzyjający włączeniu społecznemu. Wśród pięciu nadrzędnych celów Strategii wskazano imperatyw efektywnego korzystania z zasobów naturalnych, gospodarkę bardziej przyjazną środowisku, niskoemisyjną i przeciwdziałającą zmianom klimatu.

Z tego też względu przedstawiona przez Komisję Europejską propozycja legislacyjna zakłada realizację trzech przekrojowych celów: poprawę konkurencyjności rolnictwa, zrównoważone zarządzanie zasobami naturalnymi i działania w dziedzinie klimatu, a także zrównoważony rozwój terytorialny obszarów wiejskich. Priorytety wskazane w art. 5 omawianego projektu rozporządzenia dotyczą m.in.:

 

  1. odtwarzania, chronienia i wzmacniania ekosystemów zależnych od rolnictwa i leśnictwa poprzez: a) odtwarzanie i zachowanie różnorodności biologicznej, w tym na obszarach Natura 2000, oraz rolnictwa o wysokiej wartości przyrodniczej i stanu europejskich krajobrazów; b) poprawę gospodarki wodnej; c) poprawę gospodarowania glebą.
  2. wspierania efektywnego gospodarowania zasobami i przechodzenia na gospodarkę niskoemisyjną i odporną na zmianę klimatu w sektorach rolnym, spożywczym i leśnym, poprzez: a) poprawę efektywności korzystania z zasobów wodnych w rolnictwie; b) poprawę efektywności korzystania z energii w rolnictwie i przetwórstwie spożywczym; c) ułatwianie dostaw i wykorzystywania odnawialnych źródeł energii, produktów ubocznych, odpadów, pozostałości i innych surowców nieżywnościowych dla celów biogospodarki; d) redukcję emisji podtlenku azotu i metanu z rolnictwa; e) promowanie pochłaniania dwutlenku węgla w rolnictwie i leśnictwie;

Wskazane priorytety powinny stać się podstawą programowania oraz określenia wskaźników monitorowania. W związku z wyznaczeniem nowych celów, w przyszłym okresie programowania, wśród instrumentów wsparcia rozwoju obszarów wiejskich nastąpić mają zmiany, związane z rezygnacją z niektórych dotychczasowych instrumentów (np. rent strukturalnych) oraz pojawieniem się nowych działań prośrodowiskowych, które mają zostać rozszerzone o pakiet klimatyczny. Propozycja Komisji wprowadza ponadto zmiany związane z wsparciem na zalesianie gruntów rolnych, natomiast pojawiają się, jako odrębne działanie (a nie jak dotychczas jako pakiety programu rolnośrodowiskowego): płatności dla obszarów Natura 2000 i płatności związane z ramową dyrektywą wodną oraz rolnictwo ekologiczne. Rolnictwo ekologiczne należy do bardzo dynamicznie rozwijających się sektorów rynku produktów żywnościowych w krajach UE. Podstawą rolnictwa ekologicznego jest gospodarowanie łączące produkcję roślinną i zwierzęcą, bazującą na środkach pochodzenia biologicznego i mineralnego, nieprzetworzonych technologicznie.

Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności Parlamentu Europejskiego w przedstawionym w dniu 16 kwietnia br. projekcie opinii oraz w zgłoszonych w dniu 22 maja br. poprawkach (PE486.102v01-00) wskazała, iż wniosek legislacyjny dotyczący wsparcia rozwoju obszarów wiejskich obejmuje „obiecujące koncepcje zmierzenia się z wyzwaniami polityki ochrony środowiska w UE, poprzez tworzenie i wzmacnianie zachęt do prowadzenia bardziej zrównoważonej gospodarki rolnej”. Wdrożenie postanowień nowego rozporządzenia powinno zapewnić państwom członkowskim właściwe instrumenty rozwiązywania problemów ekologicznych, społecznych i gospodarczych. Wiele z zaproponowanych środków, zdaniem Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności, przyczynić się powinno do przeciwdziałania utracie różnorodności biologicznej, zatrzymania procesu erozji gleby oraz do poprawy jakości wód podziemnych. Podkreślono ponadto, iż należy wesprzeć państwa członkowskie przy opracowywaniu dobrze zaprojektowanych środków, które w proaktywny sposób będą spełniać potrzeby gmin wiejskich.

Omawiana opinia Komisji sporo uwagi poświęca rolnictwu ekologicznemu i rolnictwu „o wysokiej wartości przyrodniczej”, które zdaniem Komisji powinny osiągnąć wyjątkowe sukcesy w zakresie zrównoważonej działalności i z tego względu muszą być wspierane horyzontalnie za pomocą zestawu środków. Rolnictwo ekologiczne dowiodło, że może zapewnić zarówno korzystne efekty ekologiczne, jak i stabilność ekonomiczną, począwszy od ochrony i zwiększania różnorodności biologicznej, jakości gleb i wód, ochrony klimatu, aż po wydajniejsze korzystanie z zasobów naturalnych. Szczególnie wsparcie udzielane rolnictwu ekologicznemu może zapewniać tworzenie miejsc pracy, dóbr publicznych oraz oferty produktów żywnościowych o wysokiej jakości.

Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności podkreśliła, iż utrzymanie rolnictwa „o wysokiej wartości przyrodniczej” jest jednym z celów UE, wspólnym dla polityki rozwoju obszarów wiejskich i polityki w zakresie różnorodności biologicznej. Warunkiem rozwoju tej metody rolnictwa jest stworzenie nowego podejścia, którego celem powinno być ustanowienie konsekwentnej i skutecznej strategii utrzymania systemów rolnictwa o wysokiej wartości przyrodniczej w UE. Wyzwania związane z rolnictwem o wysokiej wartości przyrodniczej dotyczą nie tylko środowiska naturalnego, ale również wiążą się z dużą wrażliwością gospodarczą i społeczną tych systemów rolniczych. Pozyskanie środków na wsparcie rolnictwa o wysokiej wartości przyrodniczej, będzie w stanie przeciwdziałać zaniechaniu działalności rolniczej, przez co służyć będzie utrzymaniu właściwego poziomu demograficznego na obszarach wiejskich.

Opracowała: Monika Król SAEPR/FAPA

Portale regionalne
mapa
 
logo Unia Europejska
Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich:
Europa inwestująca w obszary wiejskie
logo PROW
logo
   |    copyright KSOW 2009